Van slush pile naar sales

Alsof ik een miljoen had gewonnen in de Staatsloterij, zo blij en opgewonden stapte ik het kantoor binnen van uitgeverij Boekscout te Soest om de auteursbijeenkomst bij te wonen. Een medewerkster die me hiervoor per telefoon had uitgenodigd, had me verzekerd, dat ze mijn manuscript ‘heel graag’ wilde publiceren. Eerder had een traditionele Amsterdamse uitgever, […]

Schrijven is trainen voor af én goed

Het gaat om ‘hard werken’, ‘geduld’, ‘de juiste intensiteit’. Waar het niet om draait, is het woordje ‘ik’. Dit stond in de krant en het ging niet over schrijven maar over voetbal: trainersjargon van Zidane voorafgaand aan de wedstrijd die het elftal van Real Madrid aan de Spaanse overwinning zou helpen. Training heeft bij presteren in schrijven meer gemeen met voetbal dan je in eerste instantie zou denken. Ook bij het schrijven zou het ego niet teveel centraal moeten staan. Een betere schrijver word je alleen door meters te maken en door je te (laten) trainen.

Nu alweer enige tijd geleden probeerde een vriend van een vriend via mij een ingang bij mijn uitgever te vinden. Dat was niets nieuws onder de zon, maar dit keer deed ik er echt mijn best voor want schrijven kón hij. Vrijwel alle gerenommeerde uitgeverijen had hij weten te verleiden tot het lezen van zijn manuscript dat weliswaar vol treffende metaforen en andere woordkunsten stond, maar dat niemand vooralsnog wilde uitgeven. ‘Het verhaal is nog te dun, het ego van de schrijver neemt een te grote plaats in, hij is te vol van zichzelf’ was de teneur. ‘Volg een schrijfcursus, laat anderen meelezen’ luidde het advies meerdere malen ‘en kom dan terug’.

Hij bleek er niet toe in staat. Na wat gefulmineer van zijn kant tegenover ‘die arrogante literaire wereld’, heb ik nooit meer van hem gehoord. Hij kon niet buigen voor het woord van de professional, laat staan op zoek gaan naar een geschikte schrijftraining en daadwerkelijk investeren in zijn talent.

Nathalie Goldberg zegt het in Schrijven vanuit het hart zo: ‘Geef jezelf een extra zetje als je denkt dat je hebt gezegd wat je wilde zeggen. Ga een stapje verder. Soms sta je nog maar aan het begin, hoewel je denkt dat het af is. Waarschijnlijk denken we daarom dat het af is. Het wordt te bedreigend. We komen bij iets echts in de buurt. Na het punt waarop je denkt het af te hebben, komt er vaak iets goeds uit de bus.’

Daar staat dan wel tegenover dat het ook geen zoden aan de dijk zet om al je bureaulades vol te proppen met beschreven papier omdat je je verhaal nog niet goed genoeg vindt om te laten lezen. Zoals Elizabeth Gilbert in Big Magic zegt: ‘Af is beter dan goed.’

Gun jezelf een Zidane van de schrijfwereld: Neem tips van professionals als Goldberg en Gilbert ter harte en kijk in welke fase van het schrijfproces je ze kunt gebruiken. Af is beter dan goed, maar zowel af als goed kan óók. De Schrijversacademie helpt je daarbij.

Over Maaike Gerritsen

Maaike Gerritsen is docent aan de Schrijversacademie en auteur van De achterblijvers en De geboorte van een wees. Op dit moment schrijft ze in haar derde roman over trouw in al haar facetten; een interne zoektocht naar de emotionele, seksuele en ethische grenzen van een moeder en Een vrouw zoals jij. 

Je kan een gratis online proefles van Maaike bijwonen op 27 augustus om 19:30 uur. Klik hier voor meer informatie.

Pijn is fijn – door Jowi Schmitz

Waarom is schrijven zo leuk? Welbeschouwd gaan verhalen vaak over akelige zaken. Dooie ouders, ongelukken, ongewilde baby’s, verdwaalde tieners.

Toch schrijf ik erover. Ik ga me er zelden heel ellendig van voelen. Sterker nog, ik kan me enorm verheugen op een bloederige vechtpartij. Ik ben zelfs ronduit tevreden als ik een gruwelijk misverstand tot een enorme ruzie laat leiden. Als er een piano uit de lucht valt die de teen van mijn hoofdpersoon verbrijzelt, waarna ze haar leven radicaal omgooit en gaat duiken in Haïti. Haar vriend en kat blijven eenzaam achter (en die kat mist ze het meest).

Het zou kunnen dat er een psychopaat in me woont (hoewel die alles ontkent).

Zelf geef ik liever mijn innerlijke jeugdigheid de schuld. Mijn innerlijke kind dat de hand grijpt van de volwassen vrouw met een pen in haar hand.

Het heerlijke van schrijven over ellende, over pijn, dood en verwoesting, is dat je er heel dichtbij mag komen. Bij die hoge golf van gevoel die boven je uittorent, die op het punt staat je te overspoelen. Maar die dat vervolgens niet doet. Want schrijven is maar ten dele echt. Het gaat over echte gevoelens, vaak over zaken die de schrijver zelf heeft meegemaakt. Tegelijk is het een spel. Je speelt de pijn, je speelt het ongeluk. Bovendien is het technisch. Een middelmatige scene met bier en een kroeg, mag je net zolang herschrijven tot er champagne, kaviaar en drie penthouses in Hongkong bij komen kijken. Je kunt net zolang polijsten tot het precíes zo voelt als jij wilt dat het voelt. Je kunt een man zijn, een konijn, een flamingo tussen de flamingo’s. Probeer dat maar eens voor elkaar te krijgen, als accountant.

Kinderen snappen dat meteen. Ze snappen de lol van de pijn, van de ellende. Geef ze een pistooltje. Nee, geef ze een enorm waterkanon. Ze schieten je acuut overhoop. Schaterlachend.


Over Jowi Schmitz

Foto door: Kika Booy

Jowi Schmitz is schrijfster en docent bij de Schrijversacademie. Daar geeft ze les in schrijftechnieken. Ook verzorgt ze de specialisaties Romans en korte verhalen, Kinderboeken en Young Adult schrijven. Wil jij les van Jowi? Er start een Kinderboekenklas én een Young-adultklas in Amsterdam op 3 oktober 2020!

Als je doet wat je altijd deed… krijg je wat je altijd kreeg – Door Nancy Olthoff

Als je doet wat je altijd deed… krijg je wat je altijd kreeg

Deze quote van Albert Einstein komt regelmatig terug in mijn debuutroman. Hoofdpersoon Herman durft niet veel meer dan spelen met zijn knikkerbanen, het huis grondig schoonmaken en fantaseren over pin-up meisjes, totdat… (cliffhanger). Over dat boek kan ik uren vertellen, maar dat ga ik nu niet doen. Die quote, dáár wil ik het over hebben.

Op een van de Schrijversdagen zei een mevrouw in het publiek tegen een debuterend schrijfster: ‘Voor jou is het makkelijk, jij ként mensen’. Terwijl ze in een zaal zat die gevuld was met uitgevers, literair agenten, schrijvers en andere sleutelfiguren uit het boekenvak. Tijdens de lessen hoorde ik cursisten verzuchten: ‘Ik heb wel een idee, maar ja, ik heb het zo druk.’

Er zijn genoeg redenen te bedenken waarom het jou niet zou lukken een boek te schrijven. Faalangst, een drukke agenda, een vol hoofd, geen schrijfplek en het eeuwige ‘Wie denk ik wel niet dat ik ben, wie zit er nou op mijn verhaal te wachten?’ Ik ken ze vrijwel allemaal en heb mijzelf er lang mee voor de gek gehouden. Totdat ik er echt niet meer omheen kon en het verhaal dat in mijn hoofd en hart zat eruit móést. Ik schreef een paar maanden non-stop, stuurde het manuscript naar een literair agent, kreeg een contract en vond een fijne uitgever. Ik danste zelfs op het Boekenbal, iets wat ik stiekem al jaren visualiseerde, toen ik nog geen letter op papier had.

Als je van een afstandje kijkt, lijkt het een succesverhaal. Ik weet wel beter. Je ziet niet hoe eenzaam ik me heb gevoeld, het onverwerkte verdriet dat omhoog kwam, de opofferingen, de onzekerheid, de haken en ogen van debuteren. Het wachten op een reactie en maandenlang niks horen, om jezelf nog net niet huilend van spanning op te peppen om het agentschap te bellen… om er vervolgens achter te komen dat ze het manuscript door een technische storing nooit ontvangen hebben 😉

Je moet een goed idee hebben, hard werken, het thuisfront overtuigen, jezelf uit een schrijfdal kunnen trekken, research plegen, de juiste mensen opzoeken, een bak geluk hebben en doorzetten als het de eerste keer niet lukt. Net zolang tot het wél lukt en een agent of uitgever iets in je verhaal ziet. Word je al moe bij de gedachte, of hou je het liever bij een beetje fantaseren? Begin er dan niet aan. Maar als er ergens in jou een kiempje van een verhaal zit dat klaar is om te ontspruiten, laat je dan absoluut niet weerhouden door wat anderen zeggen, of door je eigen beperkende gedachten. Doe het, schrijf! Het leven is te kort om uit te stellen wat je wilt doen. Misschien ben jij de enige die het ooit leest, misschien schrijf je een bestseller. Maar doe het.

DEN HAAG – Portret van auteur Nancy Olthoff. FOTO EN COPYRIGHT HENRIETTE GUEST

Als Herman zou doen wat hij altijd deed, zat hij nu nog eenzaam in zijn knikkerkamer. En hoe mooi die knikkerbanen ook zijn, hoeveel troost knikkers hem ook bieden, er is nog een hele wereld vol mogelijkheden. Ook voor jou. Ik geloof in je, geloof je ook in jezelf?

Nancy Olthoff


Over Nancy Olthoff

Nancy is oud-student van de Schrijversacademie. Tijdens de opleiding schreef ze aan haar roman. Ook professioneel is ze altijd met schrijven bezig geweest. Door de jaren heen was ze radiomaker, interviewer, senior speechschrijver voor ministers, staatssecretarissen en CEO’s, strategisch tekstadviseur en gecertificeerd presentatiecoach. Haar debuutroman De achtbaantester is onlangs verschenen en werd lovend ontvangen.

Bestel het boek hier.